अक्षर मैफल - कार्ल मार्क्स विशेषांक

‘अक्षर मैफल’ – कार्ल मार्क्स विशेषांक – A warrior, an outlaw, a rebel! (part 2)

या लेखाचा पहिला भाग या लिंकवर वाचता येईल. http://aksharmaifal.com/200th-birth-anniversary-of-karl-marx/ मार्क्स, हेगेल आणि बरंच काही. मार्क्स हा मुळातला तत्वज्ञानाचा विद्यार्थी. मानवी जीवनातील सत्याचा शोध ही प्रेरणा विद्यापीठात शिकत असताना त्यानेदेखील जोपासली होती. तो विद्यापीठात दाखल होईपर्यंत हेगेलचा बौद्धिक जगतावरचा प्रभाव अधिकाधिक…

Continue Reading

‘अक्षर मैफल’ – कार्ल मार्क्स विशेषांक – A warrior, an outlaw, a rebel! (part 1)

समता, शोषणमुक्ती यावर आधारित जग या पूर्वीदेखील मांडलं गेलं, मात्र यापैकी कोणीही ते जग गाठायचं कसं याबद्दल ठोस असं काहीच मांडलं नाही. तो मार्ग मार्क्सने दाखवला. ज्याच्याकडे गमावण्यासारखं काहीतरी आहे असा माणूस किंवा समाज गट क्रांती घडवायला उद्युक्त होऊ शकत…

Continue Reading
युरोपियन भाषिक राजकारण

मी पाहिलेला युरोप – युरोपियन भाषिक राजकारण (लेखांक ३)

जर्मनीत येण्याचा वर्षभरापूर्वी पर्यंत जर्मन भाषेची माझा संबंध फक्त Tarantino च्या Inglorious Basterds या सिनेमा पुरता होता. तोपर्यंत जर्मन ही मला काहीशी कर्कश भाषा वाटायची. नंतर माझ्या लक्षात आलं की जगभरात जर्मन भाषेबद्दल थोड्याफार फरकाने हाच समज आहे. मग जेव्हा…

Continue Reading
European Refugee Crisis

मी पाहिलेला युरोप (लेखांक – २)

जॉन एलिया हा उर्दूतल्या सर्वश्रेष्ठ कवींपैकी एक आहे. “शायर तो दो हैं, मीर तकी और मीर जॉन, बाकी तो जो हैं शाम ओ सहर खैरीयत से हैं” – असं जॉन ने स्वतःबद्दलच लिहून ठेवलंय. तर हा जॉन मूळचा भारतातला. अमरोह्याचा….

Continue Reading
Europe after Refugee Crisis

मी पाहिलेला युरोप (लेखांक – १)

मी युरोपमध्ये आलो तेव्हापासून ठरवलं होतं की युरोपवरच्या माझ्या अनुभवांवर शक्यतो लिहिणार नाही. युरोपवरती अगणित प्रवासवर्णनं लिहून झाली आहेत हे पहिलं कारण, आणि युरोपमध्ये पाऊल ठेवल्यानंतर मी दोन वर्षात भारतात परत जाणार हे मनात ठरवलेलं हे दुसरं. पण त्या दोनाची…

Continue Reading
चे गव्हारा

बेहोशीचा मार्क्सवादी ‘चेहेरा’ – चे गव्हारा

लेखक – मुकुल रणभोर तो आणि त्याचा एक मित्र, दोघंही मेडिकल क्षेत्रातले. मित्र आता प्रॅक्टिस करत होता. याच्या मात्र डिग्री परीक्षेच्या ३ टर्म पूर्ण झाल्या होत्या. शेवटची एक टर्म राहिलेली होती. आणि त्याचा आणि त्याचा बाबांचा सकाळचा संवाद त्याला आठवत…

Continue Reading
र. धों. कर्वे

‘समाजस्वास्थ्य’कार र. धो. कर्वे यांचा आजचा संदर्भ (भाग 2)

लेखक – मुकुल रणभोर बालपणातील काही कटू अनुभवांमुळे म्हणा किंवा वडिलांचा, सख्ख्या आईचा पुरेसा सहवास न लाभल्यामुळे म्हणा पण रधों तापट आणि एकलकोंडे बनले होते. शिवाय दिसायला फार आकर्षक नव्हते, आवाज घोगरा होता. त्यामुळे आपल्या कुरूपपणामुळे आपल्याशी कोणी बोलणार नाही…

Continue Reading
Mohandas Karamchand Gandhi

गांधीवाद

लेखक – तर्कतीर्थ लक्ष्मणशास्त्री जोशी मराठी विश्वकोश, खंड ४. गांधीवाद म्हणून एक स्वतंत्र विचारपद्धती आहे. ही विचारपद्धती अध्यात्मवादावर आधारलेली आहे. किंबहुना तो विशिष्ट प्रकारचा अध्यात्मवाद आहे. गांधीवाद म्हणून काही नाही, ती एक जीवनपद्धती आहे, असे अनेक गांधीवाद म्हणत असले किंवा…

Continue Reading
पहिले महायुद्ध

पहिले महायुद्ध – विषय प्रवेश (लेखांक 3) – दिवे मालवू लागले …

लेखक – आदित्य कोरडे १८५२ साली ‘नेपोलियन तिसरा’ हा पुन्हा फ्रान्सच्या गादीवर आला आणि त्याने सत्ता काबीज करून दुसरे फ्रेंच साम्राज्य स्थापन केले. फ्रान्स आता पुन्हा एकदा प्रजासत्ताक न राहता राजेशाही बनला होता. याचे प्रत्यंतर युरोपला १ वर्षातच, आले जेव्हा…

Continue Reading
पहिले महायुध्द (१९१४-१९१८)

पहिले महायुद्ध – विषय प्रवेश (लेखांक 2) – दिवे मालवू लागले …

लेखक – आदित्य कोरडे या लेखाचा आधीचा भाग या लिंकवर वाचा – पहिले महायुद्ध – विषय प्रवेश (लेखांक १) “Lamps are going out all over europe: We shall not see them lit again in our life time.” (सर्व युरोपात दिवे…

Continue Reading